De Loep

Dit zijn de winnaars van De Loep 2018

De Winnaars! Jelle de Ru

De grote winnaar van De Loep 2018 is Nieuwsuur. Onderzoeksjournalisten van dit programma waren met vier producties genomineerd, twee daarvan vielen vrijdag 22 maart in de prijzen tijdens de Avond van de Onderzoeksjournalistiek in Pakhuis de Zwijger in Amsterdam.

Met De Loep onderscheidt de Vereniging van Onderzoeksjournalisten jaarlijks de beste onderzoeksjournalistiek in Nederland en Vlaanderen. Dit jaar stond de prijsuitreiking opnieuw in het teken van redactie-overschrijdende samenwerking. Nieuwsuur maakte de winnende producties in de categorieën Controlerende en Opsporende Onderzoeksjournalistiek samen met respectievelijk Trouw en de Volkskrant. Ine Renson van De Standaard, winnaar in de categorie Signalerende Onderzoeksjournalistiek, werkte nauw samen met wetenschappers.

‘Buiten ons eigen tuintje’

Loepjuryvoorzitter Kees van den Bosch roemde de volgens hem ‘bepalende rol’ van de VVOJ in de groeiende samenwerking tussen journalistieke concullega’s. “Via VVOJ hebben we elkaar leren kennen en zijn we buiten ons eigen tuintje gekomen. En we hebben geleerd dat juist bij onderzoeksjournalistiek, waar je ook vaak met flinke tegendruk te maken hebt, bundeling van krachten helpt. Je hebt meer impact en je staat sterker.”

De Loep kent drie categorieën: Controlerend, Opsporend en Signalerend Onderzoek. De Aanmoedigingsprijs is gereserveerd voor talent in leeftijden tot en met 30 jaar. De winnende producties zijn:

CONTROLEREND

Uit het juryrapport: ‘Dit verhaal begint niet met tip, maar met een gewone journalistieke nieuwsgierigheid. Hoezo steunt Nederland gematigde groepen in Syrië? Dan ontrolt zich een ongelooflijk verhaal (…) De jury is onder de indruk van de manier waarop dit onderzoek is aangepakt, hoe moeilijk te spreken bronnen zoals Syrische rebellenleiders gevonden worden. En van de presentatie van het resultaat. Topjournalistiek.

OPSPOREND

Uit het juryrapport: ‘Er zijn scoops waarvan je als onderzoeksjournalist alleen maar kunt dromen. Dit is er zo een (…) Geduldig onderzoekswerk, deels internationaal, over een lange tijd, uitvoerig spreken met bronnen en dan weer met andere bronnen om die eerdere te checken leidt tot een ongekende onthulling. (…) ’s Avonds bij mensen aankloppen, misschien wel gehuld in een lange regenjas, blijft toch goud waard.

SIGNALEREND

Uit het juryrapport: ‘Wat een indrukwekkend project is dit. Twintigduizend burgers betaalden tien euro om eraan mee te mogen doen. (…) Twee ton werd bijgedragen door wetenschappers die de resultaten van de metingen analyseerden. En dan was er Ine Renson, initiatiefnemer van het onderzoek en verantwoordelijk voor een indrukwekkende interactieve presentatie (…) Waarlijk signalerende onderzoeksjournalistiek met een hoge maatschappelijke relevantie.

AANMOEDIGINGSPRIJS

Uit het juryrapport: ‘Met een gewaagde, maar in dit geval geoorloofde undercoveractie met een Amerikaanse pornoactrice slaagde Daniël Verlaan erin door te dringen in de diepste krochten van dit netwerk en deze praktijken aan de kaak te stellen. Een uitstekend onderzoek, met een op jongeren gerichte presentatievorm en met impact: het netwerk bestaat niet meer, twee van de moderatoren zijn in de gevangenis beland.’

Van den Bosch overhandigde Daniël Verlaan namens de vakjury een oorkonde en de toezegging dat komende week €750 euro prijzengeld naar hem wordt overgemaakt. De winnaars in de Loepcategorieën kregen behalve de oorkonde per productie €1500 en een loepbeeldje van de Tsjechische glasblazer Marek Bartko.

Alle genomineerden voor de Aanmoedigingsprijs kregen van Jessica Swinkels, directeur van het Fonds Bijzondere Journalistieke projecten, een voucher van €1000 uit de nieuwe Beurs Expertisebevordering. Zij kunnen bedrag naar eigen inzicht besteden aan trainingen, studiereizen en conferenties in binnen- en buitenland, maar bijvoorbeeld ook aan een detachering bij een gerenommeerde onderzoeksjournalist, of onderzoeksredactie.

Loepjury en reglement

De inzendingen voor De Loep worden beoordeeld door een vakjury, onder voorzitterschap van Kees van den Bosch, oud-eindredacteur van Argos. Verder zitten in de Marjan Agerbeek, Ides Debruyne, Hugo van der Parre, Mirjam Prenger, Alexander Pleijter, Trees Verleyen en Inge Vrancken.

Het Loepreglement kun je hier nalezen.

Gerelateerde artikelen

De Wob verdwijnt per 1 mei en wordt vervangen door de WOO, de Wet Open Overheid. In het eerste VVOJ Café van dit jaar komt Annemarie Drahmann, universitair hoofddocent bestuursrecht aan de Universiteit Leiden, vertellen wat er verandert met de nieuwe wet.

Eindelijk weer samen! Dat gevoel overheerste op de VVOJ Conferentie 2021 in Brussel, die vlak voor het ingaan van zwaardere lockdown-maatregelen kon doorgaan. Vaste conferentiegangers weten dat het gesprekje in de wandelgang, het vlugge contact via de nieuwe conferentieapp en de kans om samenwerkingsplannen te smeden tijdens het diner minstens zo belangrijk zijn als de keynote-sprekers, de VVOJ-essayist en de meer dan 36 losse workshops en debatten.

Bjørn Oostra, hoofdredacteur De Limburger, is de winnaar het van het Vliegwiel, de prijs van de Vereniging van Onderzoeksjournalisten bedoeld voor de hoofdredacteur of manager die de onderzoeksjournalistiek dit jaar het meest heeft gestimuleerd.

Vorige week heeft de VVOJ het tweede Regiocafé gehouden waarin collega’s uit verschillende delen van het land de verhalen achter hun onderzoeksverhalen vertelden. Een doorslaand succes! Heb je het gemist of wil het herbekijken? Dan kan dat op YouTube.

Vanaf dinsdag 7 september staat de weg naar eeuwige roem voor onderzoeksjournalisten weer open: het is dan mogelijk om jezelf of anderen voor te dragen voor dé prijs voor onderzoeksjournalistiek: De Loep 2021!

Chris de Stoop kreeg afgelopen juni de oeuvreprijs van de VVOJ, maar ‘journalist’ voelt Chris De Stoop zich al jaren niet meer. Dus werkt de Vlaamse boerenzoon niet meer voor het toonaangevende weekblad Knack, maar wijdt hij zich aan het schrijven van boeken die – dat dan weer wel – alom geprezen worden om hun gedegen journalistieke onderzoek.

Op vrijdag 24 juni 2022 zijn op de Avond voor de Onderzoeksjournalistiek in Antwerpen de Oeuvreprijs 2022, de ASN Aanmoedigingsprijs 2021 en de Loep 2021 uitgereikt. Met deze prijzen viert de Vereniging van Onderzoeksjournalisten (VVOJ) jaarlijks de beste onderzoeksjournalistiek in Nederland en Vlaanderen.

Sluit je aan bij de vereniging van onderzoeksjournalisten

En vergroot je kennis én netwerk