Nieuws

Lokale onderzoeksjournalisten verenigen zich

Een kakelverse werkgroep Lokale Onderzoeksjournalistiek en veel verhelderende inkijkjes. Dat was de uitkomst van de panelsessie Lokale Onderzoeksjournalistiek op de VVOJ-conferentie 2009 die zaterdagmorgen plaatsvond, aldus Michel Robles.

Tekst: Michel Robles

Het mocht dan de ochtend zijn na een copieus feestdiner, toch waren er zo’n vijfentwintig collega’s op de sessie afgekomen. Arena-journalist Sergio Boutkan en zijn uitgever Herman Smorenberg vertelden hoe zij in 2006 een stembusfraude onthulden op één van de stemkantoren in het Noord-Brabantse dorpje Zeeland (gemeente Landerd).

Daarna ontspon zich een creatieve gedachtenwisseling met vertegenwoordigers van Vlaamse en Nederlandse lokale, regionale en zelfs landelijke media en toehoorders uit het journalistiekonderwijs.

Lokale kwaliteitsjournalistiek, ook met heel beperkte middelen, is zeer wel mogelijk. Het is ook vol te houden, laten enkele bladen als Arena, omroepen als Oog TV (Groningen) en websites als DeNieuweUtrechter (www.dnu.nl) zien. Mits tenminste hoofdredactie en uitgever er vierkant achter blijven staan en hun rug recht houden bij dreigementen. Maar ook dat blijkt soms makkelijker dan het lijkt.

Eigenlijk zitten lokale media op rozen. De toekomst van de journalistiek ligt misschien wel overal in nauw contact met een welomschreven ‘community’, en lokale media hebben die uitgangspositie bij uitstek al: ze opereren midden in de gemeenschap waarvoor ze publiceren.

Probleem is: het medium moet financieel niet te afhankelijk zijn van grote belangenpartijen binnen de gemeenschap, en dat is nu juist vaak wel het geval. Samenwerkingsverbanden met bovenlokale media kunnen soms verlichting brengen: het kan het bereik en de naamsbekendheid van lokale media vergroten, en daarmee misschien de inkomstenstroom.
Ook andere suggesties passeerden de revue: meer aandacht voor ‘lokaal’ binnen het onderwijs, meer stages binnen lokale media, lokale abonnee-media in plaats van gratis verspreiding, of een donateursrelatie met de lezer/luisteraar, net zoals Artsen zonder Grenzen, Greenpeace of Amnesty.

En zo kwam het tot de oprichting van een splinternieuwe VVOJ-werkgroep Lokale Onderzoeksjournalistiek. Die gaat op zoek naar kansrijke vernieuwende verdienmodellen en naar de vakinhoudelijke hiaten en behoeften bij (al of niet betaalde) plaatselijke verslaggevers/media. Tevens gaan we kijken welke rol de VVOJ kan spelen de ontwikkeling van een verbeterprogramma voor lokale media. Misschien dat in Nederland daarvoor financiering gevonden kan worden binnen de vrijgekomen Plasterkgelden, het Bedrijfsfonds voor de Journalistiek etcetera.

Contact (en bestellen reader Lokale Onderzoeksjournalistiek): Michel Robles mrobles@xs4all.nl
Lees het verslag van de panelsessie zelf hier.

Gerelateerde artikelen

De Wob verdwijnt per 1 mei en wordt vervangen door de WOO, de Wet Open Overheid. In het eerste VVOJ Café van dit jaar komt Annemarie Drahmann, universitair hoofddocent bestuursrecht aan de Universiteit Leiden, vertellen wat er verandert met de nieuwe wet.

Eindelijk weer samen! Dat gevoel overheerste op de VVOJ Conferentie 2021 in Brussel, die vlak voor het ingaan van zwaardere lockdown-maatregelen kon doorgaan. Vaste conferentiegangers weten dat het gesprekje in de wandelgang, het vlugge contact via de nieuwe conferentieapp en de kans om samenwerkingsplannen te smeden tijdens het diner minstens zo belangrijk zijn als de keynote-sprekers, de VVOJ-essayist en de meer dan 36 losse workshops en debatten.

Bjørn Oostra, hoofdredacteur De Limburger, is de winnaar het van het Vliegwiel, de prijs van de Vereniging van Onderzoeksjournalisten bedoeld voor de hoofdredacteur of manager die de onderzoeksjournalistiek dit jaar het meest heeft gestimuleerd.

Vorige week heeft de VVOJ het tweede Regiocafé gehouden waarin collega’s uit verschillende delen van het land de verhalen achter hun onderzoeksverhalen vertelden. Een doorslaand succes! Heb je het gemist of wil het herbekijken? Dan kan dat op YouTube.

Vanaf dinsdag 7 september staat de weg naar eeuwige roem voor onderzoeksjournalisten weer open: het is dan mogelijk om jezelf of anderen voor te dragen voor dé prijs voor onderzoeksjournalistiek: De Loep 2021!

Chris de Stoop kreeg afgelopen juni de oeuvreprijs van de VVOJ, maar ‘journalist’ voelt Chris De Stoop zich al jaren niet meer. Dus werkt de Vlaamse boerenzoon niet meer voor het toonaangevende weekblad Knack, maar wijdt hij zich aan het schrijven van boeken die – dat dan weer wel – alom geprezen worden om hun gedegen journalistieke onderzoek.

Op vrijdag 24 juni 2022 zijn op de Avond voor de Onderzoeksjournalistiek in Antwerpen de Oeuvreprijs 2022, de ASN Aanmoedigingsprijs 2021 en de Loep 2021 uitgereikt. Met deze prijzen viert de Vereniging van Onderzoeksjournalisten (VVOJ) jaarlijks de beste onderzoeksjournalistiek in Nederland en Vlaanderen.

Sluit je aan bij de vereniging van onderzoeksjournalisten

En vergroot je kennis én netwerk