De Loep, Longlist, Opsporend

Wat de wonden vertellen

De Volkskrant
Maud Effting en Willem Feenstra
Longlist Camera

Artsen behoren tot de weinige onafhankelijke getuigen die worden toegelaten tot Gaza. De Volkskrant sprak in de zomer van 2025 vijftien internationale artsen die vertelden dat zij tijdens hun werkzaamheden in ziekenhuizen in totaal 114 kinderen van 15 jaar en jonger zagen met een schotwond in hoofd of borst. Daarnaast hadden zij sterke aanwijzingen dat het Israëlische leger (omstreden) fragmentatiewapens gebruikte. 

Volkskrant-redacteuren Maud Effting en Willem Feenstra voerden maandenlang minutieuze gesprekken met internationale artsen die één of meerdere keren een aantal weken in een Gazaans ziekenhuis werkten en analyseerden de bewijzen die zij aandroegen. Ze onderzochten honderden foto’s, video’s, röntgenfoto’s, CT-scans, dagboekfragmenten en medische notities. Forensisch pathologen keken mee naar het materiaal. Het was het eerste systematische onderzoek van getuigenissen van artsen in Gaza gericht op het verzamelen van feiten die de manier van oorlogsvoering van het Israëlische leger kunnen blootleggen. 

Bij 114 kinderen zagen artsen wonden die wijzen op gericht schieten. Het waren allemaal ‘single shots’ in hoofd of borst. De kans dat het om toevalstreffers ging, is volgens militaire experts nihil. Andere wonden wijzen op gebruik van fragmentatiewapens: kogels die in het lichaam uiteenspatten in duizenden kleine metalen (wolfraam)deeltjes. Mensen die door zo’n kogel worden getroffen hebben een grote overlijdenskans omdat wolfraam een zeer hard metaal is dat extreem veel schade aanricht in het lichaam. 

Het vaststellen van de onafhankelijkheid van de artsen en de authenticiteit van het bewijsmateriaal dat zij aandroegen, was een belangrijk onderdeel van het onderzoek. Omdat zij na publicatie van hun artikel geen discussie wilden over of artsen wel de waarheid spraken, hielden de journalisten Gazaanse artsen, met pijn in het hart, buiten het onderzoek.   Het onderzoek is ook gepubliceerd in het Engels en veel online gedeeld. 

Gerelateerde artikelen

Een lobby van PFAS-producenten probeert met dubieuze argumenten een Europees verbod op de productie van PFAS af te zwakken, zo blijkt uit internationaal onderzoek van 29 verschillende media onder leiding van de Franse krant Le Monde dat in Nederland gepubliceerd werd door Investico- en FD-journalisten in De Groene Amsterdammer en het Financieele Dagblad.

Sluit je aan bij de vereniging van onderzoeksjournalisten

En vergroot je kennis én netwerk