Voor het eerst in zijn geschiedenis heeft Europa een commissaris voor Defensie: de 68-jarige Litouwer Andrius Kubilius. Zijn deur in Brussel staat wagenwijd open voor vertegenwoordigers van de wapenindustrie. Het eerste half jaar dat hij in functie was, ontving hij al twaalf keer lobbyisten van Europese bedrijven als Thales, Airbus en Leonardo, maar ook van Amerikaanse giganten als Lockheed Martin en Boeing. Daarnaast ontmoet Kublius defensiebedrijven tijdens zijn reizen en op conferenties en bijeenkomsten als het Wereld Economisch Forum.
Nikolas Vanhecke en Peter De Lobel van De Standaard begonnen hun onderzoek met grasduinen in het Europese lobbyregister, dat officieel Transparantieregister heet maar matig toegankelijk is. Er worden zoveel mogelijk data ingepompt waardoor het moeilijk is om overzicht te krijgen. Een duidelijk geval van ‘verdrink de vis’, stellen de onderzoekers. Gelukkig heeft de ngo Lobbyfacts de complete dataset bewerkt en doorzoekbaar gemaakt. Daarmee konden Vanhecke en De Lobel een eigen database samenstellen die laat zien dat het aantal lobbyisten en het lobbybudget van de wapenindustrie de afgelopen vijf jaar flink is gegroeid.
Wat er besproken wordt, is lastiger te achterhalen. Op vragen over de lobbyactiviteiten die zij naar de defensiebedrijven stuurden, kregen de journalisten geen antwoord. Ook vanuit de Europese Commissie kwam geen commentaar of duiding. De onderzoekers kregen wel een uitnodiging van de koepelvereniging van Europese defensiebedrijven voor een tweedaagse Business Summit in Brussel, waar ze na enig aarzelen op in gingen. De paringsdans tussen defensiebedrijven en Europese beleidsmakers die ze daar zagen, bleek veelzeggender dan de lobbydata.
