De Loep, Longlist, Opsporend

Misbruik, manipulatie en achterdocht in de top van het Internationaal Strafhof in Den Haag

NRC
Lineke Nieber, Romy van der Poel en Hanneke Chin-A-Fo
Longlist Kranten Two-tone

Karim Khan, hoofdaanklager van het Internationaal Strafhof in Den Haag, vroeg in het voorjaar van 2024 om de arrestatie van de Israëlische premier Netanyahu. Een verzoek dat leidde tot ongekende internationale druk. Journalisten van NRC wilden uitzoeken wat dit betekent voor het hof en de medewerkers, maar stuitten op een mijnenveld. Want al snel bleek dat Khan werd beschuldigd van seksueel misbruik van het slachtoffer, waarbij klokkenluiders zouden op een zijspoor zouden zijn gezet en intern toezicht faalde.

Het vermeende misbruikslachtoffer werd pion werd op het wereldtoneel. Israël en de Verenigde Staten probeerden met de aanklacht de hoofdaanklager en het Strafhof zwart te maken, terwijl anderen alles op alles zetten om de vrouw zwart te maken – zij werd beschuldigd van spionage voor de Mossad.

Wie spreekt de waarheid? Wie misleidt nu eigenlijk wie? Dat waren de hoofdvragen waarop de journalisten antwoord probeerden te vinden. Ze verzamelden steunbewijs voor de beschuldigingen van de medewerken en kregen inzicht in getuigenverklaringen, berichten en beelden die de beschuldigingen ondersteunen. Ze legden bloot hoe medewerkers werden geïntimideerd en verdacht gemaakt.

Maar hoe controleer je beschuldigingen van seksueel misbruik waar niemand anders bij was? Er werden zoveel mogelijk details gecontroleerd: appverkeer aan beide kanten, vliegtickets, declaraties, hotelreserveringen. Ze lieten zelfs mensen ruimtes tekenen. 

Het artikel geeft inzicht in de gevolgen van machtsmisbruik op de rechtbank, de organisatie en het internationaal recht. En het laat zien dat de aanklager het risico loopt te worden gechanteerd door de personen die hij onderzoekt of vervolgt en door staatsactoren. 

Gerelateerde artikelen

Wie vol vertrouwen een goudwisselkantoor binnenstapt in de verwachting dat de aanwezige expert een eerlijke prijs zal bieden voor de geërfde gouden kettinkjes komt bij het GWK van een koude kermis thuis. Kassa onthult dat het kantoor soms maar 10 procent van de werkelijke waarde uitkeert. 

Sluit je aan bij de vereniging van onderzoeksjournalisten

En vergroot je kennis én netwerk