De Loep, Longlist, Signalerend

Het volgende landbouwprobleem: ‘Over tien jaar kopen we akkerbouwers uit’

Het Financieele Dagblad
Maureen Blankestijn en Nika Buijs
Longlist Redactie

Door de stikstofcrisis kunnen melkveehouders gebruikmaken van lucratieve stoppersregelingen. Hun graslanden worden omgeploegd voor nog intensiever grondgebruik: akkerbouw. 113.000 hectare in de afgelopen tien jaar. Zo blijkt uit een grootschalig dataonderzoek van het Financieel Dagblad waarin alle landbouwpercelen in Nederland in de laatste tien jaar zijn vergeleken.

Natuurbeheerders maken zich zorgen om verdwijnend grasland dit omdat akkerbouw door gebruik van mest en bestrijdingsmiddelen de waterkwaliteit onder druk zet. In een uitgebreid dataonderzoek nam het FD al het Nederlandse boerenland onder de loep. Boeren geven de vorm van het perceel en het gewas erop door aan de overheid, die deze data jaarlijks publiceert. Het FD rasterde de gehele oppervlakte van Nederland in 2015 en 2025. Elk ‘hokje’ is één hectare groot. Zo worden de gewassen in de 4,18 miljoen hokjes met elkaar vergeleken.

In totaal nam in tien jaar het grasland met drie procent af. Zelfs zo’n ogenschijnlijke kleine afname is slecht nieuws, want de grazende koeien worden vaak vervangen door teelten die het (grond)water sterker vervuilen of veel water gebruiken, zoals de teelt van maïs, bloemen bollen en kolen.

De harde data vormen de basis voor interviews en reportage-elementen. De 113.000 hectare omgeploegd grasland worden geïllustreerd door het verhaal van boer Dirk Tegenbosch en de bezorgdheid van natuurbeheerder Theo Bakker. Interactieve visualisaties maken de bevindingen inzichtelijk.

Gerelateerde artikelen

Door diverse beleidswijzigingen werd het energielabel in korte tijd een van de belangrijkste eigenschappen van een woning. Een ‘groener’ energielabel kan de prijs van een huis en huurinkomsten met tienduizenden euro’s opschroeven. Daar wordt door energielabelaars en vastgoedpartijen gretig op ingespeeld, blijkt uit onderzoek van het FD. Tienduizenden labels vallen op dubieuze wijze nét in een groenere labelletter.

In plaats van ongedocumenteerde werknemers tegen uitbuiting te beschermen, werkt de Arbeidsinspectie mee aan hun uitzetting. De inspectie werkt daarvoor intensief samen met de Vreemdelingenpolitie. Niet alleen gaan ze samen op controle, ook doet de Arbeidsinspectie – als inspecteurs een ongedocumenteerde werknemer tegenkomen – regelmatig zogenoemde ‘collegiale meldingen’ bij de Vreemdelingenpolitie.

Sluit je aan bij de vereniging van onderzoeksjournalisten

En vergroot je kennis én netwerk