Conferentie, Nieuws

Een terugblik op de Conferentie Onderzoeksjournalistiek 2021​

DSC02432

Eindelijk weer samen! Dat gevoel overheerste op de VVOJ Conferentie 2021 in Brussel, die vlak voor het ingaan van zwaardere lockdown-maatregelen kon doorgaan. Vaste conferentiegangers weten dat het gesprekje in de wandelgang, het vlugge contact via de nieuwe conferentieapp en de kans om samenwerkingsplannen te smeden tijdens het diner minstens zo belangrijk zijn als de keynote-sprekers, de VVOJ-essayist en de meer dan 36 losse workshops en debatten.

Het thema ‘Macht en Onmacht’ liep als een rode draad door de conferentie. Na een jaar waarin Apache bijna het veld moest ruimen, Brussels politiegeweld eindelijk aandacht kreeg, er in Den Haag een kabinet viel over de toeslagenaffaire en een debat losbarstte over bestuursculturen, luidt steevast de vraag: hoe houdt de journalistiek zich staande in een krachtenveld dat openheid predikt maar steeds geslotener lijkt?

Pieter Klein (RTL) en Renske Leijten (SP) gingen in gesprek over de rol van de journalistiek bij het Toeslagenschandaal

Hoofdredacteur van De Standaard Karel Verhoeven trapte af met een indrukwekkend essay, David van Reybrouck vertelde tot op detailniveau hoe hij zijn boeken schrijft en Pieter Klein (RTL) en Renske Leijten (SP) gingen in gesprek over de rol van de journalistiek bij het Toeslagenschandaal.

Zoals altijd voerden nieuwsgierigheid en openheid de boventoon al kon het in een enkele sessie aardige knetteren tussen vakgenoten die precies van elkaar wilden weten of gemaakte claims wel konden of hoe die tot stand kwamen.

Het bestuur is dit jaar in het bijzonder blij met de verjonging die plaatsvindt op de conferentie. De grijze bollen van oudere collega’s zijn er nog altijd en blijven fundamenteel. Onze vereniging is gestoeld op het idee dat kennis tussen redacties én generaties moet worden gedeeld. Daar hoort een principieel open houding bij die nieuwe leden verwelkomt en onderdeel maakt.

Diversiteit is overigens ook op andere vlakken zichtbaar. De balans tussen vrouwelijke en mannelijke sprekers was opnieuw beter dan jaren geleden en meer een afspiegeling van hoe het vak er inmiddels al jaren uitziet. Ook de dominantie van ‘Hollanders’ op een conferentie waarop leden uit Vlaanderen en Nederland komen is afgenomen. Terecht wijzen leden op het feit dat culturele diversiteit beter kan – daar wordt voor volgend jaar extra op gelet.

U hoort het al. Er wordt gesproken over volgend jaar. Dan zitten we in Leiden en zal er aandacht zijn voor het feit dat de vereniging inmiddels haar twintigste conferentie heeft beleefd.

Net als in Amsterdam (vorig jaar) en Brussel (dit jaar) zal er dan zijn nagedacht over hoe de conferentie online gevolgd kan worden. Vorig jaar gingen we noodgedwongen volledig online, dit jaar was er een hybride conferentie georganiseerd die naar meer smaakt – zeker voor leden die in pandemische tijden extra voorzichtigheid betrachten.
Hybride conferenties hebben overigens een extra voordeel. Leden met conferentiekaartjes kunnen sessies die zij hebben gemist terugkijken via de Whova-app.

Met vriendelijke groet van het bestuur en de conferentiecommissie!

“Hoe houdt de journalistiek zich staande in een krachtenveld dat openheid predikt maar steeds geslotener lijkt?”

Gerelateerde artikelen

Driekwart van de Woo-verzoeken (verzoek om openbaarmaking van documenten op grond van de Wet open overheid) die bij de ministeries in behandeling zijn, bevindt zich ver over de wettelijke termijnen. Van de 759 verzoeken die medio juni bij de ministeries lagen, waren er 575 al (veel) langer dan zes weken binnen. Zes weken is de termijn waarbinnen een besluit moet worden genomen over een Woo-verzoek. Tot 1 mei heetten deze aanvragen nog Wob-verzoeken.

De Wob verdwijnt per 1 mei en wordt vervangen door de WOO, de Wet Open Overheid. In het eerste VVOJ Café van dit jaar komt Annemarie Drahmann, universitair hoofddocent bestuursrecht aan de Universiteit Leiden, vertellen wat er verandert met de nieuwe wet.

Bjørn Oostra, hoofdredacteur De Limburger, is de winnaar het van het Vliegwiel, de prijs van de Vereniging van Onderzoeksjournalisten bedoeld voor de hoofdredacteur of manager die de onderzoeksjournalistiek dit jaar het meest heeft gestimuleerd.

Vorige week heeft de VVOJ het tweede Regiocafé gehouden waarin collega’s uit verschillende delen van het land de verhalen achter hun onderzoeksverhalen vertelden. Een doorslaand succes! Heb je het gemist of wil het herbekijken? Dan kan dat op YouTube.

Vanaf dinsdag 7 september staat de weg naar eeuwige roem voor onderzoeksjournalisten weer open: het is dan mogelijk om jezelf of anderen voor te dragen voor dé prijs voor onderzoeksjournalistiek: De Loep 2021!

Chris de Stoop kreeg afgelopen juni de oeuvreprijs van de VVOJ, maar ‘journalist’ voelt Chris De Stoop zich al jaren niet meer. Dus werkt de Vlaamse boerenzoon niet meer voor het toonaangevende weekblad Knack, maar wijdt hij zich aan het schrijven van boeken die – dat dan weer wel – alom geprezen worden om hun gedegen journalistieke onderzoek.

Op vrijdag 24 juni 2022 zijn op de Avond voor de Onderzoeksjournalistiek in Antwerpen de Oeuvreprijs 2022, de ASN Aanmoedigingsprijs 2021 en de Loep 2021 uitgereikt. Met deze prijzen viert de Vereniging van Onderzoeksjournalisten (VVOJ) jaarlijks de beste onderzoeksjournalistiek in Nederland en Vlaanderen.

Sluit je aan bij de vereniging van onderzoeksjournalisten

En vergroot je kennis én netwerk