Uitgelicht

Persoonlijke beleidsopvattingen toch niet geschrapt als weigeringsgrond. VVOJ teleurgesteld.

Kajsa Ollongren, Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, viceminister-president

[et_pb_section admin_label=”section”]
[et_pb_row admin_label=”row”]
[et_pb_column type=”4_4″][et_pb_text admin_label=”Text”]De toezegging van premier Rutte dat persoonlijke beleidsopvattingen geen reden meer mogen zijn om openbaarmaking van documenten te blokkeren, geldt niet voor de Wet openbaarheid van bestuur en zijn beoogde opvolger Wet Open Overheid. Dat schrijft minister Kasja Ollongren in een brief aan de Tweede Kamer.

Vorige week beweerde Rutte nog dat  ‘de informatievoorziening aan de Tweede Kamer en journalisten fundamenteel op de schop gaat’ en zei hij toe dat de weigeringsgrond persoonlijke beleidsopvattingen zou worden geschrapt uit de Wob. De weigeringsgrond is Wob-verzoekers al jarenlang een doorn in het oog omdat het leidt tot veel weggelakte passages. Geregeld tikte de rechter daarom bestuursorganen op de vingers.

Onderscheid

Het kabinet maakt onderscheid tussen informatievoorziening aan de Tweede Kamer enerzijds en aan pers en publiek anderzijds.: Het is belangrijk om onderscheid te maken tussen de Woo, en wat daarin wordt geregeld over persoonlijke beleidsopvattingen en de informatievoorziening aan de Tweede Kamer, op dit moment ook actueel. Het kabinet heeft in zijn reactie op het rapport van de Parlementaire onderzoekscommissie kinderopvangtoeslag aangegeven dat het richting de Tweede Kamer meer openheid wil bieden in afwegingen die ten grondslag liggen aan het beleid. (…). Het kabinet wil de grond ‘persoonlijke beleidsopvattingen’ niet langer hanteren als invulling van de weigeringsgrond ‘belang van de staat’ uit artikel 68 Grondwet”.

Dat gaat niet gelden voor de Woo, schrijft Ollongren nu: “De kabinetsreactie is opgesteld in context van de informatievoorziening aan de Kamer, en gaat dus over de relatie tussen bewindspersonen en het parlement. De Woo daarentegen gaat over openbaarheid voor eenieder en strekt zich uit tot alle overheidsorganen. Voor de uitvoering van de in de kabinetsreactie geschetste lijn van openbaarheid is geen wetswijziging nodig. Ook de actieve openbaarmaking van deze stukken kan al gestalte krijgen op grond van de Wob en in de toekomst ook onder de Woo.”

Kamer stemt over de Woo

Volgende week stemt de Tweede Kamer over de opvolger van de Wob, de Woo. Ollongren verwijst in haar reactie ook naar een amendement dat dan ter stemming komt en dat erover gaat dat persoonlijke beleidsopvattingen wel in geanonimiseerde vorm verstrekt mogen worden. Ollongren stelt echter dat ook dan het interne beraad van ambtenaren beschermd moeten worden, al dan niet met andere weigergronden: ” Om dergelijke situaties te kunnen ondervangen was ook denkbaar geweest om de clausule, “tenzij het kunnen voeren van intern beraad onevenredig wordt geschaad” in het amendement op te nemen. Nu zal daarvoor een beroep moeten worden gedaan op de overige weigeringsgronden.”

De VVOJ is teleurgesteld dat de weigeringsgrond persoonlijke beleidsopvattingen blijkbaar toch niet geschrapt wordt. De journalistiek schiet met de woorden van Mark Rutte niets op, concludeert de vereniging. Maar nog niet alles is verloren, aldus de VVOJ: “Bij de behandeling van de Woo – de opvolger van de Wob – hebben Kamerleden volgende week een nieuwe kans om te laten zien dat het ze met die openbaarheid en transparantie serieus menen. De VVOJ verwacht dan ook dat de Kamerleden alsnog zich inzetten om de Ruttedoctrine ook voor journalisten van tafel te krijgen.”[/et_pb_text][/et_pb_column]
[/et_pb_row]
[/et_pb_section]

Gerelateerde artikelen

De Wob verdwijnt per 1 mei en wordt vervangen door de WOO, de Wet Open Overheid. In het eerste VVOJ Café van dit jaar komt Annemarie Drahmann, universitair hoofddocent bestuursrecht aan de Universiteit Leiden, vertellen wat er verandert met de nieuwe wet.

Eindelijk weer samen! Dat gevoel overheerste op de VVOJ Conferentie 2021 in Brussel, die vlak voor het ingaan van zwaardere lockdown-maatregelen kon doorgaan. Vaste conferentiegangers weten dat het gesprekje in de wandelgang, het vlugge contact via de nieuwe conferentieapp en de kans om samenwerkingsplannen te smeden tijdens het diner minstens zo belangrijk zijn als de keynote-sprekers, de VVOJ-essayist en de meer dan 36 losse workshops en debatten.

Bjørn Oostra, hoofdredacteur De Limburger, is de winnaar het van het Vliegwiel, de prijs van de Vereniging van Onderzoeksjournalisten bedoeld voor de hoofdredacteur of manager die de onderzoeksjournalistiek dit jaar het meest heeft gestimuleerd.

Vorige week heeft de VVOJ het tweede Regiocafé gehouden waarin collega’s uit verschillende delen van het land de verhalen achter hun onderzoeksverhalen vertelden. Een doorslaand succes! Heb je het gemist of wil het herbekijken? Dan kan dat op YouTube.

Vanaf dinsdag 7 september staat de weg naar eeuwige roem voor onderzoeksjournalisten weer open: het is dan mogelijk om jezelf of anderen voor te dragen voor dé prijs voor onderzoeksjournalistiek: De Loep 2021!

Chris de Stoop kreeg afgelopen juni de oeuvreprijs van de VVOJ, maar ‘journalist’ voelt Chris De Stoop zich al jaren niet meer. Dus werkt de Vlaamse boerenzoon niet meer voor het toonaangevende weekblad Knack, maar wijdt hij zich aan het schrijven van boeken die – dat dan weer wel – alom geprezen worden om hun gedegen journalistieke onderzoek.

Op vrijdag 24 juni 2022 zijn op de Avond voor de Onderzoeksjournalistiek in Antwerpen de Oeuvreprijs 2022, de ASN Aanmoedigingsprijs 2021 en de Loep 2021 uitgereikt. Met deze prijzen viert de Vereniging van Onderzoeksjournalisten (VVOJ) jaarlijks de beste onderzoeksjournalistiek in Nederland en Vlaanderen.

Sluit je aan bij de vereniging van onderzoeksjournalisten

En vergroot je kennis én netwerk