Nieuws

Europees Parlement: onderzoeksjournalistiek vitaal bij bestrijden corruptie

pastedgraphicHet Europees Parlement heeft op woensdag 23 oktober j.l. een resolutie aangenomen waarin de vitale rol van onderzoeksjournalistiek bij het voorkomen en bestrijden van fraude, corruptie en georganiseerde criminaliteit wordt onderstreept. Naar aanleiding van een vorig jaar onder leiding van VVOJ-directeur Margo Smit uitgebrachte rapportage over journalistiek onderzoek naar fraude met EU-fondsen stelt het parlement dat deze belangrijke rol ondersteuning en bescherming verdient. Ook wordt het belang van projecten als ‘Offshore Leaks’ van het International Consortium of Investigative Journalists aangehaald.

In de uitgebreide resolutie doet het Europees Parlement aanbevelingen om fraude, corruptie en het witwassen van geld aan te pakken. Zich baserend op de studie in (toen nog) 27 EU-staten naar de rol van onderzoeksjournalistiek bij het constateren en openbaren van fraude met Europese fondsen zegt het parlement onder punt 66 dat het, ten behoeve van een efficiënte overheid die corruptie kan weerstaan, van mening is dat

“investigative journalists, as well as NGOs and academics, play a vital role in identifying instances of corruption, fraud and organised crime and that they can consequently be exposed to security threats; recalls that over a period of five years a total of 233 investigative reports have been published on cases of fraud related to the misuse of EU funds within the 27 Member States and considers that investigative journalism should benefit from appropriate resources; in particular, supports the actions of the Commission aimed at recognising the role of investigative journalism in the discovery and reporting of facts relating to serious criminal offences;”

Over ICIJ’s ‘Offshore Leaks’ project onderstreept het parlement

“that independent investigative journalism plays a vital role in exposing fraud, corruption and organised crime schemes as demonstrated in April 2013 through ‘Offshore leaks’ that disclosed details of 130 000 offshore accounts following years-long investigations by the International Consortium of Investigative Journalists together with 36 international newspapers; is of the opinion that investigative journalism reports represent a valuable source of information to be considered by OLAF and law enforcement or other relevant authorities in Member States;”

Het parlement spoort de lidstaten en Europese instituties aan de aanbevelingen uit deze resolutie te implementeren middels een actieplan voor de periode 2014-2019. In het plan dient de belangrijke rol van onderzoeksjournalistiek bij het identificeren van ‘serious crimes’ met zoveel woorden erkend te worden. Maar of de aanbevolen ondersteuning zich materialiseert is, gezien de ervaring uit het verleden met soortgelijke resoluties waarin het belang van onafhankelijke journalistiek werd aangehaald, nog allerminst een gelopen race.

Het gehele rapport uit 2012 kan hier worden nagelezen.

Gerelateerde artikelen

Driekwart van de Woo-verzoeken (verzoek om openbaarmaking van documenten op grond van de Wet open overheid) die bij de ministeries in behandeling zijn, bevindt zich ver over de wettelijke termijnen. Van de 759 verzoeken die medio juni bij de ministeries lagen, waren er 575 al (veel) langer dan zes weken binnen. Zes weken is de termijn waarbinnen een besluit moet worden genomen over een Woo-verzoek. Tot 1 mei heetten deze aanvragen nog Wob-verzoeken.

De Wob verdwijnt per 1 mei en wordt vervangen door de WOO, de Wet Open Overheid. In het eerste VVOJ Café van dit jaar komt Annemarie Drahmann, universitair hoofddocent bestuursrecht aan de Universiteit Leiden, vertellen wat er verandert met de nieuwe wet.

Eindelijk weer samen! Dat gevoel overheerste op de VVOJ Conferentie 2021 in Brussel, die vlak voor het ingaan van zwaardere lockdown-maatregelen kon doorgaan. Vaste conferentiegangers weten dat het gesprekje in de wandelgang, het vlugge contact via de nieuwe conferentieapp en de kans om samenwerkingsplannen te smeden tijdens het diner minstens zo belangrijk zijn als de keynote-sprekers, de VVOJ-essayist en de meer dan 36 losse workshops en debatten.

Bjørn Oostra, hoofdredacteur De Limburger, is de winnaar het van het Vliegwiel, de prijs van de Vereniging van Onderzoeksjournalisten bedoeld voor de hoofdredacteur of manager die de onderzoeksjournalistiek dit jaar het meest heeft gestimuleerd.

Vorige week heeft de VVOJ het tweede Regiocafé gehouden waarin collega’s uit verschillende delen van het land de verhalen achter hun onderzoeksverhalen vertelden. Een doorslaand succes! Heb je het gemist of wil het herbekijken? Dan kan dat op YouTube.

Vanaf dinsdag 7 september staat de weg naar eeuwige roem voor onderzoeksjournalisten weer open: het is dan mogelijk om jezelf of anderen voor te dragen voor dé prijs voor onderzoeksjournalistiek: De Loep 2021!

Chris de Stoop kreeg afgelopen juni de oeuvreprijs van de VVOJ, maar ‘journalist’ voelt Chris De Stoop zich al jaren niet meer. Dus werkt de Vlaamse boerenzoon niet meer voor het toonaangevende weekblad Knack, maar wijdt hij zich aan het schrijven van boeken die – dat dan weer wel – alom geprezen worden om hun gedegen journalistieke onderzoek.

Op vrijdag 24 juni 2022 zijn op de Avond voor de Onderzoeksjournalistiek in Antwerpen de Oeuvreprijs 2022, de ASN Aanmoedigingsprijs 2021 en de Loep 2021 uitgereikt. Met deze prijzen viert de Vereniging van Onderzoeksjournalisten (VVOJ) jaarlijks de beste onderzoeksjournalistiek in Nederland en Vlaanderen.

Sluit je aan bij de vereniging van onderzoeksjournalisten

En vergroot je kennis én netwerk