Nieuws

Journalistieke studie: toewijzing EU-subsidies rammelt

Vanaf vandaag publiceren een aantal vooraanstaande media vijf dagen lang de resultaten van een journalistieke studie naar de structurele Europese subsidiestromen. De structurele fondsen van de Europese Unie zijn naast de landbouwsubsidies de grootste Europese geldpot.
De structurele fondsen zijn opgezet om de Europese welvaart te herverdelen en de economie in de armste regio’s van het continent te stimuleren. Voor de periode tussen 2007 en 2013 is er in totaal 347 miljard euro te verdelen over ruim 646.000 ontvangers in 271 regio’s in alle 27 lidstaten.
Het in Londen gevestigde journalistieke onderzoeksbureau The Bureau of Investigative Journalism heeft maandenlang samen met The Financial Times onderzocht hoe de geldverdeling tot stand kwam.
De onderzoekers concluderen dat de toewijzing van de subsidiestromen op uitermate ondoorzichtige wijze plaatsvindt.
Bovendien zou de maffia uitermate vaardig de hand weten leggen op vele fondsen. Het gedecentraliseerde subsidiesysteem zou met slechts 25 fraude-bestrijders zeer fraude- en corruptiegevoelig zijn, terwijl strafvervolging voor deze misdrijven nauwelijks zou voorkomen.
Het Britse onderzoeksbureau stelt daarnaast dat miljoenen euro’s niet naar kleine en middelgrote bedrijven gaan, zoals de opzet was van de structurele fondsen, maar juist naar grote multinationals. Deze grote bedrijven zouden bovendien allerlei Europese richtlijnen ontduiken.
De Britse The Financial Times, die de subsidiestromen samen met het Engelse onderzoeksbureau analyseerde, publiceert vanaf vandaag de bevindingen van de maandenlange studie. Ook Al Jazeera, BBC Radio 4 File-on-Four, BBC World Service en France 2 laten in de komende vijf dagen hun licht over de kwestie schijnen.
Onderzoeksjournalisten pleiten al enkele jaren voor meer transparantie bij de toewijzing van Europese subsidies. Farmsubsidy deed twee keer grootschalig onderzoek naar de Europese landbouwsubsidies en publiceerde de gegevens op haar eigen website.
Twee weken terug draaide het Europese Hof een eerder afgegeven vonnis over de publicatie van deze landbouwsubsidie deels terug. Dit betekende dat landen alleen nog maar de namen van ontvangers mogen publiceren, als dit bedrijven zijn. De namen van particuliere subsidieontvangers mogen niet langer gepubliceerd worden.

Gerelateerde artikelen

De Wob verdwijnt per 1 mei en wordt vervangen door de WOO, de Wet Open Overheid. In het eerste VVOJ Café van dit jaar komt Annemarie Drahmann, universitair hoofddocent bestuursrecht aan de Universiteit Leiden, vertellen wat er verandert met de nieuwe wet.

Eindelijk weer samen! Dat gevoel overheerste op de VVOJ Conferentie 2021 in Brussel, die vlak voor het ingaan van zwaardere lockdown-maatregelen kon doorgaan. Vaste conferentiegangers weten dat het gesprekje in de wandelgang, het vlugge contact via de nieuwe conferentieapp en de kans om samenwerkingsplannen te smeden tijdens het diner minstens zo belangrijk zijn als de keynote-sprekers, de VVOJ-essayist en de meer dan 36 losse workshops en debatten.

Bjørn Oostra, hoofdredacteur De Limburger, is de winnaar het van het Vliegwiel, de prijs van de Vereniging van Onderzoeksjournalisten bedoeld voor de hoofdredacteur of manager die de onderzoeksjournalistiek dit jaar het meest heeft gestimuleerd.

Vorige week heeft de VVOJ het tweede Regiocafé gehouden waarin collega’s uit verschillende delen van het land de verhalen achter hun onderzoeksverhalen vertelden. Een doorslaand succes! Heb je het gemist of wil het herbekijken? Dan kan dat op YouTube.

Vanaf dinsdag 7 september staat de weg naar eeuwige roem voor onderzoeksjournalisten weer open: het is dan mogelijk om jezelf of anderen voor te dragen voor dé prijs voor onderzoeksjournalistiek: De Loep 2021!

Chris de Stoop kreeg afgelopen juni de oeuvreprijs van de VVOJ, maar ‘journalist’ voelt Chris De Stoop zich al jaren niet meer. Dus werkt de Vlaamse boerenzoon niet meer voor het toonaangevende weekblad Knack, maar wijdt hij zich aan het schrijven van boeken die – dat dan weer wel – alom geprezen worden om hun gedegen journalistieke onderzoek.

Op vrijdag 24 juni 2022 zijn op de Avond voor de Onderzoeksjournalistiek in Antwerpen de Oeuvreprijs 2022, de ASN Aanmoedigingsprijs 2021 en de Loep 2021 uitgereikt. Met deze prijzen viert de Vereniging van Onderzoeksjournalisten (VVOJ) jaarlijks de beste onderzoeksjournalistiek in Nederland en Vlaanderen.

Sluit je aan bij de vereniging van onderzoeksjournalisten

En vergroot je kennis én netwerk