Nieuws

Internationale samenwerking media over Afghanistan

Een nieuwe mijlpaal voor de onderzoeksjournalistiek: Der Spiegel, The Guardian, de New York Times kregen enkele weken geleden inzage in negentigduizend documenten van het Amerikaanse leger in Afghanistan. Zondag publiceerden de drie hun verhaal.
Een klokkenluider lekte de informatie eerder aan Wikileaks, een in Zweden gevestigde internet-organisatie. Wikileaks besloot vervolgens drie grote media in de gelegenheid te stellen het materiaal te onderzoeken, op voorwaarde dat de drie hun verhaal tegelijkertijd zouden publiceren.
De Amerikaanse overheid is niet bepaald van de actie gecharmeerd en stelde dat de publicatie van het materiaal het leven van de militairen in gevaar brengt.
Wikileaks, dat het ruwe materiaal zondag op de eigen website publiceerde, zegt dat dit absoluut niet is. Wikileaks wijst erop dat het enkele duizenden stukken bewust niet publiceerde om de lokale bevolking en militairen te beschermen.
De manier waarop Der Spiegel, The Guardian en de New York Times tegelijkertijd publiceren lijkt op een eerder incident waarbij internationale media de handen ineensloegen om op zorgvuldig gecoördineerde wijze verslag doen van een zaak.
In 2009 gebeurde dat met de oliemaatschappij Trafigura. Ook daar was toen The Guardian bij betrokken. Of dit keer uitsluitend de bij de publicatie van het materiaal is samenwerkt, of ook bij het onderzoek, is niet helemaal duidelijk.
Het publiceren van of uit ruw materiaal van het leger is overigens niet zonder risico voor onderzoeksjournalisten. De Israëlische Uri Blau, werkzaam voor dagblad Haärets, woont sinds december 2009 noodgedwongen in Groot-Brittannië om vervolging te voorkomen. Eerder publiceerde hij uit 2.000 militaire documenten waarover hij beschikking had gekregen.
De affaire loopt nog steeds en Blau’s gedwongen ballingschap duurt inmiddels acht maanden.
Zie ook:
Die Afghanistan Protokollen, Der Spiegel, 25 juli 2010
Afghanistan: the War Logs, The Guardian, 25 juli 2010
The War Logs, The New York Times, 25 juli 2010
Afghanistan War Logs: Story behind biggest leak in intelligence history, The Guardian, 25 juli 2010

Gerelateerde artikelen

De Wob verdwijnt per 1 mei en wordt vervangen door de WOO, de Wet Open Overheid. In het eerste VVOJ Café van dit jaar komt Annemarie Drahmann, universitair hoofddocent bestuursrecht aan de Universiteit Leiden, vertellen wat er verandert met de nieuwe wet.

Eindelijk weer samen! Dat gevoel overheerste op de VVOJ Conferentie 2021 in Brussel, die vlak voor het ingaan van zwaardere lockdown-maatregelen kon doorgaan. Vaste conferentiegangers weten dat het gesprekje in de wandelgang, het vlugge contact via de nieuwe conferentieapp en de kans om samenwerkingsplannen te smeden tijdens het diner minstens zo belangrijk zijn als de keynote-sprekers, de VVOJ-essayist en de meer dan 36 losse workshops en debatten.

Bjørn Oostra, hoofdredacteur De Limburger, is de winnaar het van het Vliegwiel, de prijs van de Vereniging van Onderzoeksjournalisten bedoeld voor de hoofdredacteur of manager die de onderzoeksjournalistiek dit jaar het meest heeft gestimuleerd.

Vorige week heeft de VVOJ het tweede Regiocafé gehouden waarin collega’s uit verschillende delen van het land de verhalen achter hun onderzoeksverhalen vertelden. Een doorslaand succes! Heb je het gemist of wil het herbekijken? Dan kan dat op YouTube.

Vanaf dinsdag 7 september staat de weg naar eeuwige roem voor onderzoeksjournalisten weer open: het is dan mogelijk om jezelf of anderen voor te dragen voor dé prijs voor onderzoeksjournalistiek: De Loep 2021!

Chris de Stoop kreeg afgelopen juni de oeuvreprijs van de VVOJ, maar ‘journalist’ voelt Chris De Stoop zich al jaren niet meer. Dus werkt de Vlaamse boerenzoon niet meer voor het toonaangevende weekblad Knack, maar wijdt hij zich aan het schrijven van boeken die – dat dan weer wel – alom geprezen worden om hun gedegen journalistieke onderzoek.

Op vrijdag 24 juni 2022 zijn op de Avond voor de Onderzoeksjournalistiek in Antwerpen de Oeuvreprijs 2022, de ASN Aanmoedigingsprijs 2021 en de Loep 2021 uitgereikt. Met deze prijzen viert de Vereniging van Onderzoeksjournalisten (VVOJ) jaarlijks de beste onderzoeksjournalistiek in Nederland en Vlaanderen.

Sluit je aan bij de vereniging van onderzoeksjournalisten

En vergroot je kennis én netwerk