Kenniscentrum, Nieuws, Woo

Schatkamer vol verborgen leads

hack de overheid Hoe ontdek je in sociale netwerken vriendjespolitiek tussen bedrijfsleven en overheidsdienaren? Welke uitspraken zijn door politici van het web gehaald? Wat voor nationaliteit hebben vermiste personen in Nederland? BarcampHack de Overheid” in Amsterdam leidde zaterdag in een paar uur tijd tot een schatkamer vol leads voor journalisten. Programmeurs gingen ter plekke aan de slag met concrete vragen van voorvechters van open overheidsdata. De ideeën werden dezelfde dag nog uitgewerkt.
VVOJ-voorzitter Henk van Ess pleitte zaterdag voor betere toegang tot bestaande overheidsdata, slimmere zoektechnologie en eenduidige aanlevering van data. ,,Geslaagde WOB-procedures leiden niet altijd tot publicatie omdat de gegevens slecht worden aangeleverd. De redactie wordt –al dan niet bewust – overweldigd door ontoegankelijke informatie. Ik ken gewonnen zaken waarin uiteindelijk niet tot publicatie werd overgegaan. Dat is doodzonde.’’
Het is niet meer van deze tijd dat de overheid 20.000 PDF-bestanden over de schutting gooit, “zoals is gebeurd bij onderzoek naar verzorghuizen”, aldus Van Ess. Onvergelijkbaar blijken ook de lijsten van ministeries met daarin de uitgaven van externe bureaus.
Dit soort gegevens staan doorgaans in Excel-bestanden van individuele ambtenaren maar worden niet zo aan de pers verstrekt. ,,Alleen al daarom hebben journalisten programmeurs hard nodig”, zei Van Ess die pleitte voor intensievere samenwerking tussen coders en journalisten. De oproep leidde tot de toezegging van Hack de Overheid om aanwezig te zijn op de VVOJ-conferentie in Gent. Het idee is om ook in Gent ter plekke suggesties van journalisten direct uit te werken.
Hack de Overheid kreeg van het Stimuleringsfonds voor de Pers een budget van ruim 20.000 euro voor een project op het gebied van open overheidsdata. Dat geld wordt wellicht aangewend voor de winnaar van het beste idee van zaterdag: een zoekmachine die allerlei biografische gegevens van politici vergelijkt met anderen.

VVOJ-voorzitter Henk van Ess deelt namens de jury van Hack de Overheid 2010 de eerste prijs uit aan 'Toeval of Niet'.
VVOJ-voorzitter Henk van Ess deelt namens de jury van Hack de Overheid 2010 de eerste prijs uit aan 'Toeval of Niet

Toeval of niet spoort toevallige connecties tussen belangrijke personen en organisaties op door het combineren van verschillende databases en namenlijsten met gegevens in sociaal netwerk LinkedIn. Dit gereedschap voor “sociale data analyse” stelt journalisten in staat om de aard en omvang van een ‘old boys’ netwerk beter te bepalen.
De tweede prijs ging naar They Promised waarmee burgers kunnen controleren of politici beloftes hebben gebroken of niet. Hoog scoorde ook ‘Tikker’ waarmee beter te zien valt hoe nieuws ontstaat en Hood Mood – een applicatie voor de iPhone om overheden te wijzen op plaatselijke ongemakken, zoals loszittende stoeptegels of defecte verlichting.
Twee kleinere ideetjes van de VVOJ werden zaterdag direct uitgevoerd. Politwoops toont haastig weggehaalde uitspraken van politici in sociale netwerken en een andere programmeur maakte een lijst van geboorteplaatsen van vermiste Nederlanders.
De meeste vermiste personen komen oorspronkelijk niet uit Nederland. Van Ess: ,,Waarom is dat zo? Het roept vragen op. Datagedreven journalistiek creëert een schatkamer aan leads en stelt ons in staat slimmere vragen te stellen. Programmeurs weten in een grote hoeveelheid gegevens bijzondere verbanden te ontdekken en onverwachte vragen op te roepen. Ik hoop dan ook dat we als VVOJ op dit vlak nog meer kunnen samenwerken met Hack de Overheid.”
Programmeurs van Hack de Overheid kwamen eerder met een Kamer van Koophandel die 24 uur open is , de Schoolvinder, voor sneller scholen vinden, Dutchstats – een andere presentatie van gegevens van het CBS en een alarmcentrale voor fijnstof .
Overige verslagen van Hack de Overheid 2010:
Verse Overheid
Kennisland

Gerelateerde artikelen

Ministeries doen steeds langer over de behandeling van een Woo-verzoek. De Wet open overheid schrijft voor dat iemand die een informatieverzoek doet, binnen 42 dagen een besluit moet ontvangen. Het afgelopen jaar duurde het gemiddeld 172 dagen voor er een besluit was genomen, waar dat in 2022 nog 167 dagen was. Slechts in 17 procent van de verzoeken wordt een besluit tijdig genomen. Dit blijkt uit nieuw onderzoek van Open State Foundation, Instituut Maatschappelijk Innovatie en de Universiteit van Amsterdam.

Sluit je aan bij de vereniging van onderzoeksjournalisten

En vergroot je kennis én netwerk