Conferentie, Kenniscentrum, Nieuws

Cijfers opgraven in online databanken

AFTELLEN NAAR BRUSSEL 2008
Je moest eens weten hoeveel statistische gegevens, grafieken, rapporten en zelfs kant-en-klare infopakketten te vinden zijn op internet. Alleen, vertelt Peter Verweij, moet je even verder kijken dan Google doet. “Gericht leren zoeken is helemaal niet zo moeilijk.”

7 Dagen tot de European Investigative Journalism Conference in Brussel op 21 en 22 november. Met een serie interviews blikt deze website vooruit op de workshops en trainingen. Aflevering 8: De CAR-training ‘Digging for global data’ van Peter Verweij.

Tekst: Arno Kersten, 14 november 2008

“Voor een heleboel verhalen heb je cijfermateriaal nodig”, legt webexpert Peter Verweij, docent aan de Utrechtse School voor Journalistiek, uit. “Vroeger pakte je de telefoon en belde je iemand voor die gegevens. Nu hoef je niet te bellen, maar kun je ze online verzamelen.”

Handig, natuurlijk. Maar dan moet je wel weten dat de cijfers er zijn, en waar je ze precies kunt vinden. “Veel mensen denken: even Googlen met een paar trefwoorden. Maar de inhoud van die databanken ziet Google niet, alleen de voordeur. Dus je moet gericht op zoek bij de organisaties en instanties die cijfermateriaal in databanken aanbieden”, aldus Verweij.

De voorbeelden schudt hij uit zijn mouw, geknipt uit dagbladen en tijdschriften, of vers geoogst uit de krant van die ochtend. “Als je een verhaal maakt over vergrijzing, heb je simpelweg cijfers nodig van het CBS. Of neem werkloosheid in Europa. De Nederlandse situatie heb je, maar hoe zit het in andere landen en hoe verhoudt zich dat tot elkaar? Of een stuk over de voedselcrisis. Bij de Food and Agriculture Organization van de Verenigde Naties vind je niet alleen cijfers, maar complete rapporten en grafieken. Goed om te weten.”

In de loop der jaren is de informatievoorziening via online databanken steeds beter geworden, zegt Verweij. Vaak moet je nog wel je data opschonen, zodat je er in Excel allerlei bewerkingen op kunt loslaten. Bij het overzetten van de data naar een Excel-spreadsheet zal hij tijdens de training ook stilstaan, al levert dat doorgaans geen grote problemen op.

Hoewel er veel data voorhanden is, zijn niet alle databanken altijd even actueel. Dat weet Verweij ook uit eigen ervaring. “Ik had een keer ergens cijfers over nodig, en de statistieken die ik vond waren twee jaar oud. Dat heb je soms, dan zijn dat de laatste cijfers. Daar moet je het dan maar mee doen.”

De volgende stap is die data te transformeren tot een grafische illustratie die in één oogopslag het verhaal vertelt. De CAR-training ‘News on a map’ van Arlen Poort, over het toepassen van data op geografische kaarten, ligt volgens Verweij daarom in het verlengde van zijn workshop. “Neem een onderwerp als ict-gebruik in Afrika. Heb je data over internetaansluitingen of gsm-gebruik, dan zou het toch erg mooi zijn als je dat gelijk in een kaartje van Afrika kon zetten?”

Arlen Poort vertelde eerder in deze serie al over zijn training ‘News on a Map’. Die aflevering vind je hier.

Gerelateerde artikelen

De Wob verdwijnt per 1 mei en wordt vervangen door de WOO, de Wet Open Overheid. In het eerste VVOJ Café van dit jaar komt Annemarie Drahmann, universitair hoofddocent bestuursrecht aan de Universiteit Leiden, vertellen wat er verandert met de nieuwe wet.

Eindelijk weer samen! Dat gevoel overheerste op de VVOJ Conferentie 2021 in Brussel, die vlak voor het ingaan van zwaardere lockdown-maatregelen kon doorgaan. Vaste conferentiegangers weten dat het gesprekje in de wandelgang, het vlugge contact via de nieuwe conferentieapp en de kans om samenwerkingsplannen te smeden tijdens het diner minstens zo belangrijk zijn als de keynote-sprekers, de VVOJ-essayist en de meer dan 36 losse workshops en debatten.

Bjørn Oostra, hoofdredacteur De Limburger, is de winnaar het van het Vliegwiel, de prijs van de Vereniging van Onderzoeksjournalisten bedoeld voor de hoofdredacteur of manager die de onderzoeksjournalistiek dit jaar het meest heeft gestimuleerd.

Vorige week heeft de VVOJ het tweede Regiocafé gehouden waarin collega’s uit verschillende delen van het land de verhalen achter hun onderzoeksverhalen vertelden. Een doorslaand succes! Heb je het gemist of wil het herbekijken? Dan kan dat op YouTube.

Vanaf dinsdag 7 september staat de weg naar eeuwige roem voor onderzoeksjournalisten weer open: het is dan mogelijk om jezelf of anderen voor te dragen voor dé prijs voor onderzoeksjournalistiek: De Loep 2021!

Chris de Stoop kreeg afgelopen juni de oeuvreprijs van de VVOJ, maar ‘journalist’ voelt Chris De Stoop zich al jaren niet meer. Dus werkt de Vlaamse boerenzoon niet meer voor het toonaangevende weekblad Knack, maar wijdt hij zich aan het schrijven van boeken die – dat dan weer wel – alom geprezen worden om hun gedegen journalistieke onderzoek.

Op vrijdag 24 juni 2022 zijn op de Avond voor de Onderzoeksjournalistiek in Antwerpen de Oeuvreprijs 2022, de ASN Aanmoedigingsprijs 2021 en de Loep 2021 uitgereikt. Met deze prijzen viert de Vereniging van Onderzoeksjournalisten (VVOJ) jaarlijks de beste onderzoeksjournalistiek in Nederland en Vlaanderen.

Sluit je aan bij de vereniging van onderzoeksjournalisten

En vergroot je kennis én netwerk